Η Ολλανδική Προεδρία καλεί σε δράση για την Ανοικτή Επιστήμη

Written by:

 

science2

Η Ολλανδική Προεδρία σε συνέχεια του Συνεδρίου που πραγματοποιήθηκε στο Άμστερνταμ με τίτλο «Ανοικτή Επιστήμη: Από το Όραμα στη Δράση» στις 4 και 5 Απριλίου 2016 καλεί σε δράση για την επίτευξη δυο σημαντικών πανευρωπαϊκών στόχων έως το 2020: την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης στο σύνολο των επιστημονικών δημοσιεύσεων και την υιοθέτηση μιας ριζικά νέας προσέγγισης για τη βέλτιστη επανάχρηση των επιστημονικών δεδομένων. Η επίτευξη των στόχων αυτών απαιτεί νέα συστήματα αξιολόγησης, καθώς και την ευθυγράμμιση των πολιτικών και την ανταλλαγή καλών πρακτικών. Σε σχέση ειδικότερα με το τελευταίο, η Προεδρία επισημαίνει ότι η ευθυγράμμιση των πολιτικών θα ενισχύσει τη συγκρισιμότητα επιτρέποντας την ανάληψη κοινών και συντονισμένων δράσεων.

Η πρόσκληση περιλαμβάνει δώδεκα επιμέρους δράσεις οι οποίες συμβάλλουν στη μετάβαση στην Ανοικτή Επιστήμη. Οι δράσεις αυτές αναπτύσσονται στο πλαίσιο πέντε οριζόντιων θεματικών οι οποίες βασίζονται στη δομή της Ευρωπαϊκής Ατζέντας για την Ανοικτή Επιστήμη και αναμένεται να συμβάλουν στην ταχεία εκκίνηση της Πλατφόρμας Πολιτικής για την Ανοικτή Επιστήμη. Οι θεματικές αφορούν ειδικότερα: την άρση των εμποδίων για την Ανοικτή Επιστήμη, την ανάπτυξη ερευνητικών υποδομών, την ενίσχυση και δημιουργία κινήτρων για την Ανοικτή Επιστήμη, την ενσωμάτωση και περαιτέρω προώθηση των πολιτικών για την Ανοικτή Επιστήμη, την ενίσχυση και ενσωμάτωση της Ανοικτής Επιστήμης στην επιστήμη και την κοινωνία. Οι δράσεις περιλαμβάνουν συγκεκριμένες ενέργειες τις οποίες μπορούν να υλοποιήσουν άμεσα τα κράτη μέλη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι λοιποί φορείς.

Περισσότερες πληροφορίες: http://english.eu2016.nl/documents/reports/2016/04/04/amsterdam-call-for-action-on-open-science

April 22, 2016

PASTEUR4OA: Δεύτερο Περιφερειακό Σεμινάριο χωρών Νότιο-Ανατολικής Ευρώπης για χρηματοδότες έρευνας για πολιτικές Ανοικτής Πρόσβασης

Written by:

Pasteur4OA

Το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ) διοργάνωσε στην Κωνσταντινούπολη, σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια Hacettepe και Bilgi, το δεύτερο περιφερειακό σεμινάριο για διαμορφωτές πολιτικής. Το σεμινάριο απευθύνονταν ειδικότερα σε χρηματοδότες έρευνας από την Ελλάδα, την Τουρκία, την Κύπρο, τη Βουλγαρία και τη Σερβία. Στο σεμινάριο συμμετείχαν εκπρόσωποι της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Τεχνολογίας (Ελλάδα), του Ιδρύματος Λεβέντη (Κύπρος), της Γενικής Διεύθυνσης Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων (Κύπρος), του TUBITAK (Τουρκία), των Υπουργείων Παιδείας και Επιστημών της Βουλγαρίας και της Σερβίας. Συμμετείχαν επίσης εκπρόσωποι φορέων από το Ηνωμένο Βασίλειο (HEFCE), το Βέλγιο (Belspo) και τη Νορβηγία (CRIStin), καθώς και εκπρόσωποι φορέων έρευνας από τις χώρες της ΝΑ Ευρώπης.

Με γνώμονα το γεγονός ότι στις χώρες της ΝΑ Ευρώπης, οι πολιτικές Ανοικτής Πρόσβασης των χρηματοδοτών έρευνας βρίσκονται ακόμα υπό διαμόρφωση -σε αντίθεση με αυτές των φορέων έρευνας που βρίσκονται σε πιο ανεπτυγμένο στάδιο- στόχος του σεμιναρίου ήταν η υποστήριξη της υιοθέτησης πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης από χρηματοδότες έρευνας μέσω αφενός, της κατανόησης του ευρωπαϊκού πλαισίου (Σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και πλαίσιο Ορίζοντα 2020) και της σημασίας ευθυγράμμισης των πολιτικών τους προς αυτές και αφετέρου, της ανάδειξης των στοιχείων εκείνων που καθιστούν μια πολιτική Ανοικτής Πρόσβασης αποτελεσματική. Οι παρουσιάσεις και οι παρεμβάσεις από εκπροσώπους φορέων από άλλες χώρες έδωσαν την ευκαιρία ανταλλαγής απόψεων και συζήτησης σχετικά με το ρόλο των χρηματοδοτών έρευνας στην υιοθέτηση και την εφαρμογή των πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης, τις διαφορετικές στρατηγικές που μπορούν να ακολουθήσουν προκειμένου να επισπεύσουν την προσπάθεια αυτή, καθώς και ζητήματα που σχετίζονται με την παροχή κινήτρων, εκπαίδευσης και κατάρτισης, όπως και υποδομών.

Βασικά σημεία που αναδείχθηκαν μέσω της συζήτησης ήταν η κατανόηση του ρόλου των χρηματοδοτών έρευνας στη διαμόρφωση, καθώς και στην παρακολούθηση της εφαρμογής των πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης, η υιοθέτηση μιας «ήπιου» χαρακτήρα στρατηγικής μέσω αρχικά της εισαγωγής σχετικών άρθρων στις συμφωνίες επιχορήγησης, η σημασία της κατάρτισης και εκπαίδευσης, όπως και η χρηματοδότηση των απαιτούμενων υποδομών. Έμφαση δόθηκε επίσης στην εισαγωγή κινήτρων και στην ανάγκη σύνδεσης της κατάθεσης σε αποθετήριο με τις διαδικασίες αξιολόγησης.

Το σεμινάριο πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου PASTEUR4OA το οποίο δίνει έμφαση στη διαβούλευση με διαμορφωτές πολιτικής σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, με στόχο την ενημέρωση και υποστήριξή τους στην υιοθέτηση ή/και ενδυνάμωση των πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης και την ευθυγράμμιση τους με το ευρωπαϊκό πλαίσιο μέσω μιας σειράς εθνικών και περιφερειακών δράσεων, αλλά και την ανάπτυξη κατάλληλου υποστηρικτικού υλικού.

Περισσότερες πληροφορίες για το έργο και τις δράσεις του είναι διαθέσιμες μέσω της ιστοσελίδας του PASTEUR4OA.

April 14, 2016

Τελικό Συνέδριο PASTEUR4OA με τίτλο “Green Light for Open Access: Aligning Europe’s OA policies”

Written by:

Pasteur4OA

Το ευρωπαϊκό έργο PASTEUR4OA (Open Access Policy Alignment Strategies for European Union Research), συντονιστής του οποίου είναι το ΕΚΤ, διοργανώνει το Τελικό του Συνέδριο στις 17 και 18 Μαΐου 2016 στο Άμστερνταμ. Το PASTEUR4OA υποστηρίζει την ανάπτυξη και/ή ενίσχυση των πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης, οι οποίες ευθυγραμμίζονται με τη Σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής του 2012 για την πρόσβαση και τη διατήρηση της επιστημονικής πληροφόρησης και το πλαίσιο του Ορίζοντα 2020 για την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης σε δημοσιεύσεις και επιστημονικά δεδομένα. Η επίτευξη του στόχου αυτού επιδιώκεται μέσω σειράς δράσεων που περιλαμβάνουν τη δημιουργία δικτύου εθνικών εμπειρογνωμόνων, την ανάπτυξη εθνικών προγραμμάτων δράσης με διαμορφωτές πολιτικής, την ανταλλαγή πληροφοριών και καλών πρακτικών μέσω της διοργάνωσης εκδηλώσεων -όπως τα περιφερειακά σεμινάρια και η πανευρωπαϊκή συνάντηση των εμπειρογνωμόνων- καθώς και την ανάπτυξη υποστηρικτικού υλικού βάσει των αναγκών των φορέων.

Το Τελικό Συνέδριο αναμένεται να αποτελέσει σημείο συνάντησης και συζήτησης μεταξύ ειδικών σε θέματα Ανοικτής Πρόσβασης των πρόσφατων και μελλοντικών εξελίξεων στον τομέα της Ανοικτής Πρόσβασης, των επιτευγμάτων του έργου και της συμβολής του στην ενίσχυση των πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης οι οποίες ευθυγραμμίζονται με το ευρωπαϊκό πλαίσιο. Το πρόγραμμα του Συνεδρίου περιλαμβάνει παρουσιάσεις από διεθνώς καταξιωμένες προσωπικότητες και στοχεύει στην ανάπτυξη γόνιμου διαλόγου μεταξύ των συμμετεχόντων.

Το Τελικό Συνέδριο του PASTEUR4OA διοργανώνεται υπό την αιγίδα της Ολλανδικής Προεδρίας, καθώς η Ανοικτή Πρόσβαση αποτελεί μια από τις προτεραιότητές της.

Περισσότερες πληροφορίες: http://pasteur4oa.eu/home

March 29, 2016

Το Συμβούλιο Έρευνας της Λιθουανίας υιοθετεί κατευθυντήριες γραμμές για την Ανοικτή Πρόσβαση

Written by:

Pasteur4OA

Το Συμβούλιο Έρευνας της Λιθουανίας υιοθέτησε στις 29 Φεβρουαρίου 2016 κατευθυντήριες γραμμές για τις πολιτικές Ανοικτής Πρόσβασης. Η υιοθέτηση των κατευθυντήριων γραμμών βασίζεται στην ισχυρή παράδοση της Λιθουανίας στην Ανοικτή Πρόσβαση και στη μελέτη ευρωπαϊκών καλών πρακτικών. Ειδικότερα, οι κατευθυντήριες γραμμές αφορούν την Ανοικτή Πρόσβαση στις δημοσιεύσεις και τα ερευνητικά δεδομένα και ευθυγραμμίζονται πλήρως με το πλαίσιο του Ορίζοντα 2020, καθώς και τη Σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής του 2012 για την πρόσβαση και τη διατήρηση της επιστημονικής πληροφόρησης.

Οι κατευθυντήριες γραμμές προβλέπουν μεταβατική περίοδο και διασφαλίζουν ισορροπία μεταξύ σεβασμού της ελευθερίας του ερευνητή και εισαγωγής ενός συνόλου απαιτήσεων. Ειδικότερα, προβλέπουν την άμεση κατάθεση σε αποθετήριο και την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης μετά από μια περίοδο εμπάργκο (6 μηνών για τις θετικές επιστήμες, 12 μηνών για τις ανθρωπιστικές και κοινωνικές), τη διαμόρφωση σχεδίου διαχείρισης δεδομένων (DMP) και την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης στα ερευνητικά δεδομένα που υποστηρίζουν τις δημοσιεύσεις. Όπως και στην περίπτωση του Ορίζοντα, δίνεται η δυνατότητα εξαίρεσης από την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης σε ερευνητικά δεδομένα: στην περίπτωση εξαίρεσης, η σχετική απόφαση θα πρέπει να αιτιολογείται στο σχέδιο διαχείρισης δεδομένων. Τα κόστη που σχετίζονται με την υλοποίηση του σχεδίου διαχείρισης δεδομένων θεωρούνται επιλέξιμα.

Οι κατευθυντήριες γραμμές υποστηρίζουν τις δημοσιεύσεις σε περιοδικά Ανοικτής Πρόσβασης, ενώ τα κόστη που συνδέονται με την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης (Article Processing Charges) θεωρούνται επιλέξιμα. Υποστηρίζεται επίσης η χρήση αδειών creative commons (CC BY) για τις δημοσιεύσεις σε περιοδικά.

Ο μηχανισμός παρακολούθησης της συμμόρφωσης περιγράφεται με ικανοποιητικό τρόπο στο σχετικό κείμενο και ακολουθεί τις σχετικές καλές πρακτικές άλλων ευρωπαϊκών χωρών. Σημαντικό στοιχείο αποτελεί η πρόβλεψη συμμετοχής της ακαδημαϊκής κοινότητας στη διαδικασία παρακολούθησης.

Στη δημόσια διαβούλευση για τη διαμόρφωση των κατευθυντήριων γραμμών συμμετείχε το ευρωπαϊκό έργο PASTEUR4OA, συντονιστής του οποίου είναι το ΕΚΤ, μαζί με το ευρωπαϊκό έργο OpenAIRE και το EIFL.

Περισσότερες πληροφορίες: http://pasteur4oa.eu/home

March 28, 2016

PASTEUR4OA: Περιφερειακό Σεμινάριο διαμορφωτών πολιτικής των χωρών της Νοτιοδυτικής Ευρώπης για τις πολιτικές Ανοικτής Πρόσβασης

Written by:

Pasteur4OA

Το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ) συμμετείχε στο Περιφερειακό Σεμινάριο διαμορφωτών πολιτικής των χωρών της Νοτιοδυτικής Ευρώπης που διοργανώθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 2016 στο Τορίνο στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου PASTEUR4OA. Στο Σεμινάριο συμμετείχαν εκπρόσωποι φορέων έρευνας (πανεπιστημίων και ερευνητικών κέντρων) από την Ιταλία, την Ισπανία, τη Μάλτα και την Πορτογαλία. Στόχος του Σεμιναρίου ήταν η ανταλλαγή απόψεων και εμπειριών, καθώς και η συζήτηση σχετικά με τη διαμόρφωση ή/και την αναθεώρηση υφιστάμενων πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης οι οποίες θα ευθυγραμμίζονται με το πλαίσιο του Ορίζοντα 2020 και τη Σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής του 2012.

Μέσα από τις παρουσιάσεις των εκπροσώπων των φορέων έρευνας της περιοχής, αναδείχθηκαν ως σημαντικά στοιχεία για την υιοθέτηση των πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης η διατύπωση της πολιτικής με σαφή τρόπο, η διεξαγωγή διαλόγου εντός του φορέα για την από κοινού διαμόρφωση της πολιτικής, η ανάδειξη των ωφελειών για κάθε επιμέρους ομάδα και η ύπαρξη κινήτρων για την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης. Ταυτόχρονα, ως σημαντικά εμπόδια αναδείχθηκαν η απουσία διαμόρφωσης ροών εργασίας πριν την υιοθέτηση της πολιτικής, η απαραίτητη τεχνογνωσίας και το ανθρώπινο δυναμικό.

Όπως επίσης αναδείχθηκε μέσα από την παρουσίαση για την πολιτική Ανοικτής Πρόσβασης στο Πανεπιστήμιο της Λιέγης, η υιοθέτηση της πολιτικής είχε ιδιαίτερα θετική υποδοχή από τους ερευνητές στο πεδίο των ανθρωπιστικών και κοινωνικών επιστημών, καθώς ενισχύθηκε η αναγνωρισιμότητα της έρευνά τους, και τους ερευνητές που δημοσιεύουν στα γαλλικά, καθώς αυξήθηκε ο αριθμός των αναγνωστών.

Περισσότερες πληροφορίες: http://pasteur4oa.eu/events/161#.VtQJf_mLSUk

February 29, 2016

Οδικός Χάρτης της Ένωσης των Ευρωπαϊκών Πανεπιστημίων (EUA) για την Ανοικτή Πρόσβαση στις επιστημονικές δημοσιεύσεις

Written by:

eua

Η Ένωση των Ευρωπαϊκών Πανεπιστημίων συμφώνησε τον Οκτώβριο του 2015 στην ανάπτυξη ενός οδικού χάρτη προκειμένου να βοηθήσει τα πανεπιστήμια στη μετάβαση σε ένα περιβάλλον Ανοικτής Πρόσβασης.  Ο οδικός χάρτης δίνει έμφαση στην Ανοικτή Πρόσβαση στις δημοσιεύσεις, καθώς πρόκειται για τον τομέα στον οποίο διαπιστώνεται η μεγαλύτερη πρόοδος. Την ίδια στιγμή, ο χάρτης αποτελεί την πρώτη από μια σειρά πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση των ζητημάτων που αναδεικνύει η Ανοικτή Επιστήμη όπως, μεταξύ άλλων, η Ανοικτή Πρόσβαση στα επιστημονικά δεδομένα, η εξόρυξη κειμένου και δεδομένων, τα νέα μοντέλα αξιολόγησης.

Οι εξελίξεις ειδικότερα στην Ανοικτή Πρόσβαση και την Ανοικτή Επιστήμη και οι νέες δυνατότητες που συνεχώς δημιουργούνται σε επίπεδο συνεργασιών, παραγωγής, πρόσβασης, διάχυσης και χρήσης των επιστημονικών δημοσιεύσεων, οδηγούν σε αλλαγή των παραδοσιακών εκδοτικών μοντέλων. Στο πλαίσιο αυτό, η Ένωση επιδιώκει να συμβάλει στη διαμόρφωση ενός εκδοτικού συστήματος το οποίο είναι ταυτόχρονα δίκαιο και διαφανές για όλους τους φορείς που μετέχουν σε αυτό, όπως τα πανεπιστήμια, τα ερευνητικά κέντρα, οι βιβλιοθήκες, οι ερευνητές, οι χρηματοδότες έρευνας, οι επιστημονικές εταιρείες και οι εμπορικοί εκδότες.

Η Ένωση επιδιώκει την επίτευξη του στόχου αυτού στη διάρκεια των επόμενων τριών ετών, μέσω της ενίσχυσης του διαλόγου μεταξύ των φορέων, της ενθάρρυνσης και της υποστήριξης των πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης και των σχετικών υποδομών στα πανεπιστήμια, της εξέτασης εναλλακτικών και βιώσιμων επιχειρηματικών μοντέλων για την Ανοικτή Πρόσβαση, της ενθάρρυνσης της ανάπτυξης συστημάτων αξιολόγησης που θα περιλαμβάνουν altmetrics, της αξιολόγησης της Ανοικτής Πρόσβασης, της εξέτασης θεμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας και σχετικών πολιτικών, της ενθάρρυνσης της πρόσβασης, χρήσης και διαμοιρασμού των δημοσιεύσεων και των δεδομένων, καθώς και της ενθάρρυνσης, υποστήριξης και παρακολούθησης της διαμόρφωσης ολοκληρωμένων κανόνων για την ανάπτυξη ιδρυματικών πολιτικών Ανοικτής Πρόσβασης.

Στη διάρκεια των επόμενων δώδεκα μηνών οι δράσεις της Ένωσης θα επικεντρωθούν στη συλλογή και ανταλλαγή πληροφοριών για το ευρωπαϊκό τοπίο της Ανοικτής Πρόσβασης και της θέσπισης πλατφόρμας διαλόγου, τη διαμόρφωση συστάσεων πολιτικής για ιδρυματικές πολιτικές (βλέπε PASTEUR4OA),  την υποστήριξη της ανάπτυξης ευρωπαϊκών υποδομών (βλέπε OpenAIRE) και την ενθάρρυνση του διαλόγου μεταξύ φορέων.

Περισσότερες πληροφορίες: http://www.eua.be/

February 5, 2016

Διαμόρφωση Εθνικής Πολιτικής Ανοικτής Πρόσβασης στην Κύπρο

Written by:

Η Βιβλιοθήκη Πανεπιστημίου Κύπρου, ως Εθνικό Γραφείο Ανοικτής Πρόσβασης του πανευρωπαϊκού προγράμματος OpenAIRE και Key Node του Ευρωπαϊκού προγράμματος PASTEUR4OA, σε συνεργασία με το Ίδρυμα Προώθησης Έρευνας Κύπρου και τη Γενική Διεύθυνση Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων Συντονισμού και Ανάπτυξης, διαμόρφωσαν το πρώτο κείμενο Εθνικής Πολιτικής για την Ανοικτή Πρόσβαση της Κύπρου.

Το κείμενο, χρησιμοποιώντας ως βάση υποστηρικτικό υλικό που παρείχαν στους τοπικούς φορείς οι συντονιστές του προγράμματος PASTEUR4OA, διαμορφώθηκε και προνοεί όπως όλες οι δημοσιεύσεις που παράγονται από έργα που χρηματοδοτήθηκαν από εθνικούς πόρους, κατατεθούν σε ιδρυματικά ή άλλα αποθετήρια. Παράλληλα, γίνεται ενθάρρυνση για διάθεση των ερευνητικών  δεδομένων που συλλέχθηκαν στα πλαίσια του έργου.

Το κείμενο παρουσιάστηκε από τη Γενική Διεύθυνση Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων Συντονισμού και Ανάπτυξης, τον Οκτώβριο του 2015, σε διήμερη εκδήλωση που οργανώθηκε με τη στήριξη των ευρωπαϊκών προγραμμάτων FOSTER και OPENAIRE2020, στα πλαίσια της Διεθνούς εβδομάδας Ανοικτής Πρόσβασης, στο οποίο παρευρέθηκαν ερευνητές, φοιτητές, διοικητικό προσωπικό των φορέων έρευνας και των τοπικών ακαδημαϊκών ιδρυμάτων, χρηματοδότες έρευνας καθώς επίσης Βιβλιοθηκονόμοι/Επιστήμονες Πληροφόρησης.

Παράλληλα, συζητήθηκε στις δυο συναντήσεις της Κυπριακής Ομάδας Εργασίας Ανοικτής Πρόσβασης στην παρουσία των συντονιστών του προγράμματος PASTEUR4OA και προωθήθηκε για δημόσια διαβούλευση σε σχετικούς φορείς και ινστιτούτα έρευνας καθώς και στα ακαδημαϊκά ιδρύματα της χώρας. Η δημόσια διαβούλευση ολοκληρώθηκε στις 30 Νοεμβρίου. Με το τέλος της επεξεργασίας των σχολίων που στάλθηκαν από τους συμμετέχοντες της δημόσιας διαβούλευσης, το κείμενο θα προωθηθεί στο υπουργικό συμβούλιο της Κυπριακής Δημοκρατίας για έγκριση και προώθηση της εφαρμογής του. Η διαδικασία αναμένεται να ολοκληρωθεί στις αρχές του έτους 2016.

Η εφαρμογή της πολιτικής, αναμένεται να ανοίξει νέους δρόμους για τη διάχυση της γνώσης που παράγεται μέσα από ερευνητικά προγράμματα που χρηματοδοτούνται από εθνικά κονδύλια.

Το παραπάνω blogpost είναι της Σύλβιας Κουκουνίδου, Coordinator of Digital and Archives Office, Library-University of Cyprus, OpenAire 2020 NOAD

December 3, 2015

Το NWO εισάγει αυστηρότερους κανόνες για την Ανοικτή Πρόσβαση στις δημοσιεύσεις από την 1η Δεκεμβρίου 2015

Written by:

logo_header

Ο ολλανδικός οργανισμός για την επιστημονική έρευνα (NWO) εισάγει αυστηρότερους κανόνες για την Ανοικτή Πρόσβαση, καθιστώντας υποχρεωτική την άμεση Ανοικτή Πρόσβαση από 1η Δεκεμβρίου για όλες τις δημοσιεύσεις που απορρέουν από έργα που χρηματοδοτεί μετά την ημερομηνία αυτή.

Το NWO ζητούσε ήδη από τους ερευνητές που χρηματοδοτεί να δίνουν Ανοικτή Πρόσβαση στις δημοσιεύσεις τους το συντομότερο δυνατό. Η πρόσφατη απόφαση για άμεση παροχή Ανοικτής Πρόσβασης τη στιγμή της δημοσίευσης ωστόσο καθιστά την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης τυπική προϋπόθεση. Το NWO καθίσταται το πρώτο εθνικό συμβούλιο έρευνας σε παγκόσμιο επίπεδο που λαμβάνει τέτοια απόφαση.

Το NWO παρέχει οικονομική στήριξη για την μετάβαση στην Ανοικτή Πρόσβαση μέσω της κάλυψης του κόστους δημοσίευσης άρθρων και βιβλίων μέσω του Χρυσού Δρόμου από το ταμείο ενίσχυσης των δημοσιεύσεων με Ανοικτή Πρόσβαση.  Καθώς το NWO θέλει να ενισχύσει τον Χρυσό Δρόμο, οι πόροι του ταμείου θα χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη των τελών δημοσίευσης (article processing charges) άρθρων σε περιοδικά Ανοικτής Πρόσβασης ή βιβλίων τα οποία είναι ανοικτά διαθέσιμα τη στιγμή της δημοσίευσης.

Οι ερευνητές ικανοποιούν τους όρους του NWO εφόσον:

  • Δημοσιεύσουν άρθρα σε περιοδικά Ανοικτής Πρόσβασης ή βιβλία τα οποία παρέχουν Ανοικτή Πρόσβαση τη στιγμή της δημοσίευσης
  • Δημοσιεύσουν σε συνδρομητικά περιοδικά στα οποία δίνεται Ανοικτή Πρόσβαση μέσω ανάληψης του κόστους από τον συγγραφέα ή μέσω συμφωνιών μεταξύ των ολλανδικών πανεπιστημίων και των εκδοτών
  • Αντίγραφο της δημοσίευσης που έχει κατατεθεί σε αποθετήριο είναι διαθέσιμο σε όλους τη στιγμή της δημοσίευσης

Η απόφαση αφορά τα ερευνητικά έργα που χρηματοδούνται πλήρως ή μερικώς από το NWΟ. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης το NWO μπορεί σε ακραίες περιπτώσεις να αρνηθεί την καταβολή μέρους ή του συνόλου της χρηματοδότησης ή να μειώσει το ύψος της χρηματοδότησης.

Η απόφαση αυτή του NWO εναρμονίζεται πλήρως με τις διεθνείς εξελίξεις στο πεδίο της Ανοικτής Πρόσβασης. Παράλληλα, συμβάλει στην επίτευξη του στόχου που έχει θέσει το ολλανδικό υπουργείο παιδείας, πολιτισμού και επιστημών σύμφωνα με τον οποίο το 100% των δημοσιεύσεων που χρηματοδοτούνται με δημόσιους πόρους θα πρέπει να είναι ανοικτά προσβάσιμα. Η μετάβαση στην Ανοικτή Πρόσβαση στην Ολλανδία επιδιώκεται μέσω μιας ευρύτερης συνεργασίας μεταξύ φορέων όπως το NWO, η ολλανδική Ένωση Πανεπιστημίων, η Βασιλική Ακαδημία των Τεχνών και των Επιστημών και το υπουργείο Παιδείας, Πολιτισμού και Επιστημών.

Περισσότερες πληροφορίες: http://www.nwo.nl/en/news-and-events/news/2015/from-as-soon-as-possible-to-immediate-open-access.html

December 2, 2015

OpenAIRE2020: Workshop “Sharing research data and open access to publications in H2020”

Written by:

OPENAIRE 2020

Το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ) συμμετείχε στο πρώτο workshop με τίτλο “Sharing research data and open access to publications in H2020”που διοργάνωσε το έργο OpenAire στη Γάνδη, στις 18 Νοεμβρίου 2015. Το workshop παρείχε το πλαίσιο για την ανταλλαγή απόψεων, εμπειριών καθώς και συζήτησης μεταξύ των Εθνικών Σημείων Επαφής των προγραμμάτων του Ορίζοντα 2020 (NCPs), των Εθνικών Σημείων Επαφής για την Ανοικτή Πρόσβαση (NOADs) και των Εθνικών Σημείων Αναφοράς (NPRs) με στόχο την καλύτερη υποστήριξη των ερευνητών σε σχέση με τις υποχρεώσεις τους για την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης στις δημοσιεύσεις και την πιλοτική δράση για την Ανοικτή Πρόσβαση στα επιστημονικά δεδομένα, σε επιλεγμένες θεματικές περιοχές του Ορίζοντα.

Το workshop επεδίωξε ειδικότερα να απαντήσει σε θέματα που αφορούν το περιεχόμενο της Ανοικτής Πρόσβασης, τη συμμόρφωση των ερευνητών με τις υποχρεώσεις που σχετίζονται με την Ανοικτή Πρόσβαση σε πρακτικό επίπεδο, καθώς και τα εργαλεία που υπάρχουν στη διάθεση των ερευνητών, με ιδιαίτερη αναφορά στις υπηρεσίες του OpenAire. Παράλληλα, επισημάνθηκαν τα ζητήματα εκείνα στα οποία πρέπει να δοθεί προσοχή κατά τη διαδικασία υποβολής και υλοποίησης των έργων, όπως και μετά τη λήξη τους.

Τα οφέλη της Ανοικτής Επιστήμης συνδέονται συνήθως με την αποτροπή περιπτώσεων λογοκλοπής ή περιορισμού δημοσίευσης άρθρων χαμηλής ποιότητας. Όπως ωστόσο τόνισε ο Lennart Martens από το Πανεπιστήμιο της Γάνδης, περισσότερη έμφαση πρέπει να δοθεί στις θετικές πτυχές που απορρέουν από την παροχή Ανοικτής Πρόσβασης όπως η μεγαλύτερη προσβασιμότητα, η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του έργου των ερευνητών, η ενίσχυση της καινοτόμου έρευνας και η επισήμανση του γεγονότος ότι η διάρκεια ζωής των δεδομένων είναι μεγαλύτερη αυτής των δημοσιεύσεων.

Η Caroline Colin παρουσίασε εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στοιχεία για τη συμμετοχή στην πιλοτική δράση για την Ανοικτή Πρόσβαση στα επιστημονικά δεδομένα με βάση τις υποβολές στις πρώτες προσκλήσεις του Ορίζοντα. Όπως προκύπτει από την επεξεργασία των σχετικών στοιχείων, από τις συνολικά 3699 συμφωνίες επιχορήγησης (grant agreements) το ποσοστό εξαίρεσης ήταν 34,4% (149/431 προτάσεις), στοιχείο που μεταφράζεται σε συμμετοχή στην πιλοτική δράση για την Ανοικτή Πρόσβαση στα επιστημονικά δεδομένα σε ποσοστό 65,4%. Την ίδια στιγμή, η συμμετοχή σε εθελοντική βάση από άλλες περιοχές ανήλθε σε 11,9% (409/3268 προτάσεις). Συνολικά, τα στοιχεία δεν παρουσιάζουν σημαντική διαφοροποίηση από αυτά του 2014 και αξιολογούνται ως ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, λαμβάνοντας υπόψη ότι η συμμετοχή σε ποσοστό 100% όχι μόνο δεν είναι εφικτή, αλλά ούτε και επιθυμητή (ορισμένα έργα δεν παράγουν άλλωστε δεδομένα). Την ίδια στιγμή, συμμετοχή στην πιλοτική δράση σημαίνει συνδιαμόρφωση της ευρωπαϊκής πολιτικής. Ως προς τους λόγους μη συμμετοχής, ο βασικότερος (σε ποσοστό 35,3%) αφορά θέματα προστασίας της πνευματικής ιδιοκτησίας.

Σημαντικό εργαλείο στην παροχή Ανοικτής Πρόσβασης στα επιστημονικά δεδομένα αποτελεί το Σχέδιο Διαχείρισης Δεδομένων (Data Management Plan/DMP). Όπως επισημάνθηκε το DMP αποτελεί ένα εργαλείο επικοινωνίας, όχι απλά διαχείρισης. Κατά τη διαδικασία διαχείρισης των δεδομένων είναι σημαντικό να γίνονται κατανοητά τα ακόλουθα: η αποθήκευση των δεδομένων δεν συνεπάγεται απαραίτητα τη διαφύλαξή τους, η διαφύλαξη δεν διασφαλίζει από μόνη της την ανεύρεση, η ανεύρεση δεν διασφαλίζει από μόνη της την προσβασιμότητας και η προσβασιμότητα δεν διασφαλίζει από μόνη της την κατανόηση, ενώ η τελευταία δεν διασφαλίζει από μόνη της τη χρήση.

Επιπρόσθετα, η κατάθεση των δεδομένων πρέπει να συνοδεύεται από την κατάθεση των μεταδεδομένων τους, την απαραίτητη τεκμηρίωση που θα επιτρέπει με τη σειρά της την κατανόηση τους και τη συνδυαστική επεξεργασία τους με άλλα σύνολα δεδομένων, όπως και του απαραίτητου λογισμικού ή εναλλακτικά πληροφοριών για αυτό. Ως προς την επιλογή του αποθετηρίου σημαντικά στοιχεία αποτελούν η ύπαρξη πιστοποίησης, ο βαθμός στον οποίο εξυπηρετεί τις ανάγκες του ερευνητή, η χορήγηση μοναδικού προσδιοριστή στα δεδομένα και η παροχή κατευθυντήριων οδηγιών σχετικά με τον ενδεδειγμένο τρόπο αναφοράς των δεδομένων.

Αναφορικά με την πιλοτική δράση για τη χρηματοδότηση δημοσιεύσεων με Ανοικτή Πρόσβαση που απορρέουν από έργα του 7ου Προγράμματος Πλαισίου (7ου ΠΠ) που έχουν ολοκληρωθεί, τα στοιχεία που έχει συγκεντρώσει το OpenAire και παρουσίασε ο Pablo de Castro, οι κυριότεροι εκδότες που έχουν λάβει χρηματοδότηση είναι ο NPG/Macmillan και η Plos, ενώ δημοφιλέστερα περιοδικά αναδεικνύονται το Plos One (Plos) και το Scientific Reports (NPG). Ως προς το μέσο κόστος χρηματοδότησης (APC) ανέρχεται σε 1352 ευρώ.

Σε σχέση με την πιλοτική δράση για τη χρηματοδότηση περιοδικών που δεν έχουν article processing charges (APC) και στόχο τη χρηματοδότηση τεχνικών βελτιώσεων, οι κυριότερες προκλήσεις αφορούν τον προσδιορισμό των τεχνικών και διοικητικών μηχανισμών που θα καταστήσουν δυνατή τη χρηματοδότησή τους και τη διασφάλιση ότι οι επιλέξιμοι ερευνητές θα υποβάλλουν τις δημοσιεύσεις τους στα εν λόγω περιοδικά.

Στη διάρκεια του workshop έγινε ειδική αναφορά στην εκτενή υποστήριξη που παρέχει το OpenAire μέσα από τις διάφορες υπηρεσίες και τα εργαλεία του όπως –μεταξύ άλλων- οι Οδηγοί και τα Factsheets, η εκπαίδευση μέσω των workshops και των webinars και η υποστήριξη μέσω του Helpdesk και φυσικά το Zenodo.

Περισσότερες πληροφορίες για το workshop, παρουσιάσεις και βίντεο στο https://www.openaire.eu/ghent-workshop15

December 1, 2015

Ημερίδα για ζητήματα Ηθικής και Ανοικτής Πρόσβασης στον Ορίζοντα 2020: υποχρεώσεις ερευνητών και σχετικές προκηρύξεις

Written by:

ethics_h2020_175

Ενημερωτική ημερίδα για τα Ζητήματα Ηθικής και Ανοικτής Πρόσβασης στον Ορίζοντα 2020 διοργανώνει το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ) και το Ελληνικό Ινστιτούτο Παστέρ, Εθνικά Σημεία Επαφής για το Πρόγραμμα Πλαίσιο Ορίζοντας 2020 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (ΕΕ), την Παρασκευή 27 Νοεμβρίου 2015 στο Ελληνικό Ινστιτούτο Παστέρ (Bασ. Σοφίας 127). Η εκδήλωση διοργανώνεται με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Τεχνολογίας.

Στόχος της εκδήλωσης “Ζητήματα Ηθικής και Ανοικτής Πρόσβασης στον Ορίζοντα 2020: Οι σχετικές προκηρύξεις και οι υποχρεώσεις των ερευνητών στα νέα προγράμματα” είναι η παρουσίαση των δυνατοτήτων χρηματοδότησης για τον τομέα της Ηθικής και Ανοικτής Πρόσβασης μέσω του προγράμματος “Επιστήμη στην Κοινωνία και Μαζί με την Κοινωνία” στον Ορίζοντα 2020, καθώς και στην ενημέρωση της ελληνικής ερευνητικής και ακαδημαϊκής κοινότητας για τις απαιτήσεις που εγείρει το πρόγραμμα Ορίζοντας 2020 σχετικά με την Ηθική και την Ανοικτή Πρόσβαση προκειμένου να είναι σε θέση να ανταποκριθούν με επιτυχία σε αυτές.

Στην ημερίδα, εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα παρουσιάσει το πρόγραμμα “Επιστήμη στην Κοινωνία και Μαζί με την Κοινωνία” και τις νέες προκηρύξεις της διετίας 2016-17, που σχετίζονται με την ενσωμάτωση της επιστημονικής και τεχνολογικής γνώσης και μεθοδολογίας στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων, την ανάπτυξη μηχανισμών που θα επιτρέπουν τη διεύρυνση και εμβάθυνση της κοινωνικής συμμετοχής και αξιολόγησης των επιστημονικών επιλογών, καθώς και τη μέριμνα ότι οι ηθικές και οι κοινωνικές αξίες θα λαμβάνονται υπόψη καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας καινοτομίας. Θα ακολουθήσει παρουσίαση των στατιστικών στοιχείων για την ελληνική συμμετοχή στο πρόγραμμα και τις δράσεις και υπηρεσίες του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης ως Εθνικό Σημείο Επαφής για το πρόγραμμα.

Εκπρόσωπος από το έργο ACTIBIO (FP7) θα παρουσιάσει σχετικά παραδείγματα από την υλοποίηση του έργου στο 7o Πρόγραμμα Πλαίσιο, ενώ Εκπρόσωπος από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα παρουσιάσει το κανονιστικό πλαίσιο για τα ηθικά, νομικά και κοινωνικά ζητήματα στον Ορίζοντα 2020.

Τέλος, το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης θα ενημερώσει τους ερευνητές για τις σύγχρονες πρακτικές και πολιτικές και το νέο περιβάλλον για την Ανοικτή Επιστήμη που αναδύεται στην Ευρώπη και τις σχετικές υποχρεώσεις που εγείρονται στο πλαίσιο του Ορίζοντα 2020.

Η είσοδος είναι ελεύθερη, απαιτείται όμως εγγραφή στην ιστοσελίδα της εκδήλωσης: http://www.ekt.gr/news/events/ekt/2015-11-27/index.html

 

November 24, 2015

Previous page


Μαζί διαμορφώνουμε το “τοπίο” της Ανοικτής Πρόσβασης στην Ελλάδα

Το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ), ως φορέας που δραστηριοποιείται σε θέματα τεκμηρίωσης και διάθεσης ψηφιακού επιστημονικού περιεχομένου, πρωτοστατεί στην προώθηση της Ανοικτής Πρόσβασης. Με στόχο την υιοθέτηση της Ανοικτής Πρόσβασης από όσο το δυνατόν περισσότερους ελληνικούς φορείς για τη διάχυση των ερευνητικών αποτελεσμάτων τους, αλλά και την ανάπτυξη διαλόγου για την επίλυση θεμάτων που σχετίζονται με την Ανοικτή Πρόσβαση, διαμορφώσαμε ένα χώρο συζήτησης και προβληματισμού με τη μορφή ενός blog.... Περισσότερα

RSS Εγγραφή

Σύνδεση

Πρόσφατα άρθρα

Πρόσφατα σχόλια

Ετικέτες

Αρχείο άρθρων

Σύνδεσμοι

RSS RSS (openaccess.gr)